Pool thanh khoản là gì và cách sử dụng?

Bên cạnh nhiều lợi ích khác, các DEX có những đặc điểm sau:

• Không lưu ký: Khách hàng luôn giữ toàn quyền kiểm soát khóa riêng tư của ví tiền điện tử của họ.
• Mạng ngang hàng: Không có công ty hay cá nhân nào kiểm soát nền tảng hoặc đóng vai trò trung gian giữa các nhà giao dịch.
• Không cần cấp phép: Không có hạn chế nào về việc ai được phép sử dụng các quỹ DeFi này và cung cấp thanh khoản cho chúng.

Kraken cung cấp các token cần thiết để bắt đầu tham gia vào các quỹ thanh khoản và giao dịch trên các DEX. Hãy bắt đầu bước vào thế giới DeFi bằng cách đăng ký tài khoản Kraken ngay hôm nay.

Mỗi quỹ thanh khoản đại diện cho một tập hợp tài sản được khóa trong hợp đồng thông minh bởi những người tự nguyện gửi tiền vào. Những người gửi tiền này được gọi là "nhà cung cấp thanh khoản" hay còn gọi là "LP".

Bất kỳ ai cũng có thể trở thành nhà cung cấp thanh khoản bằng cách làm theo một vài bước đơn giản mà chúng ta sẽ cùng tìm hiểu ngay sau đây.

Mỗi quỹ thanh khoản thường chứa một cặp tiền điện tử cụ thể để các người dùng DEX khác giao dịch. Ví dụ, khách hàng DEX muốn giao dịch ether (ETH) để lấy USD Coin (USDC) sẽ cần tìm quỹ thanh khoản ETH/USDC trên nền tảng.

Đổi lại việc cung cấp tài sản tiền điện tử, LP sẽ nhận được một lượng token LP đại diện cho tỷ lệ sở hữu của họ trong quỹ. Người nắm giữ token LP sẽ được hưởng phần chia tương ứng từ toàn bộ phí giao dịch do các nhà giao dịch sử dụng quỹ đó trả.

Trong một số trường hợp, người nắm giữ có thể khóa token LP trong các nền tảng DeFi khác để tạo ra lợi suất bổ sung. Chiến lược này được gọi là "khai thác lợi suất".

Hầu hết các nền tảng DEX cho phép LP rút tài sản khỏi quỹ bất cứ lúc nào. Quy trình này đơn giản là đổi token LP để lấy các tài sản tiền điện tử đã gửi vào quỹ. Khi đổi, hợp đồng thông minh của quỹ thanh khoản sẽ đốt token LP, tức là tiêu hủy vĩnh viễn các token này. Sau đó, DEX sẽ chuyển tài sản trở lại ví tiền điện tử của người dùng.

Các DEX sử dụng nhiều thuật toán tạo lập thị trường tự động khác nhau để đảm bảo rằng giá của các tài sản được nắm giữ trong quỹ thanh khoản luôn bám sát giá thị trường chung. Uniswap, một trong những nền tảng tiền điện tử phi tập trung lớn nhất hiện nay, sử dụng một thuật toán gọi là Nhà tạo lập thị trường với tích không đổi.

Công thức của thuật toán Uniswap như sau:

x * y = k

"x" và "y" đại diện cho hai tài sản được ghép cặp trong quỹ. "k" bằng một giá trị hằng số mà thuật toán luôn duy trì bằng cách điều chỉnh giá của từng tài sản trong quỹ.

Tổng giá trị dự trữ token "x" nhân với tổng giá trị dự trữ token "y" phải luôn bằng cùng một giá trị "k".

Giả sử một quỹ chứa hai token là UNI và ETH. Bob nắm giữ một lượng lớn token UNI và muốn hoán đổi toàn bộ số UNI đó sang ETH.

Để duy trì "k", thuật toán sẽ tăng giá ETH và giảm giá UNI ngay tại thời điểm Bob thực hiện giao dịch. Hệ thống này đảm bảo tính thanh khoản của thị trường mà không phân biệt quy mô của lệnh. 

Vấn đề duy nhất là trượt giá (độ chênh lệch giữa giá thị trường chung và giá trong quỹ). Việc đặt các giao dịch lớn trong quỹ có tính thanh khoản hạn chế có thể làm tăng mức độ trượt giá mà nhà giao dịch phải chịu.

Sau giao dịch của Bob, số lượng token UNI trong quỹ tăng lên so với ETH. Tuy nhiên, vì giá đã được điều chỉnh, giá trị nhân của cả hai tài sản vẫn bằng cùng một giá trị (k) như trước.

Sự chênh lệch về giá sau giao dịch này tạo ra cơ hội cho các nhà giao dịch kinh doanh chênh lệch giá khai thác lợi nhuận với ít rủi ro hơn. Cụ thể, họ có thể nạp ETH vào quỹ và rút token UNI đang bị định giá thấp ra cho đến khi giá trong quỹ cân bằng lại với giá thị trường chung. Chính giao dịch kinh doanh chênh lệch giá trong quỹ thanh khoản này là yếu tố giúp sàn giao dịch phi tập trung hoạt động mà không cần bên trung gian tập trung.

Để giảm thiểu các vấn đề về trượt giá, Uniswap đã cho ra mắt tính năng thanh khoản tập trung trong bản nâng cấp v3. Nhờ đó, LP giờ đây đã có thể cung cấp thanh khoản trong các khoảng giá cụ thể và có thể kiếm được phần thưởng có giá trị lớn hơn khi làm như vậy.

Trước khi cam kết đưa bất kỳ tài sản nào vào các quỹ thanh khoản DeFi, điều quan trọng là bạn phải nhận thức được ba rủi ro chính sau:

• Mất mát tạm thời
• Lỗi hợp đồng thông minh
• Rug pull

Một vấn đề phổ biến khi cung cấp thanh khoản trên các nền tảng DeFi là những khoản lỗ chưa thực hiện được gọi là lỗ tạm thời. Vấn đề này xảy ra khi giá trị quy đổi sang tiền pháp định của các tài sản được nắm giữ trong quỹ thấp hơn giá thị trường của chính những tài sản đó.

Các thuật toán AMM có thể tự động điều chỉnh giá của các token đã nạp vào quỹ, khiến giá trị của chúng (theo giá tiền pháp định) thấp hơn so với giá thị trường. Khoản lỗ này được coi là "tạm thời" vì các LP có thể chờ đợi với hy vọng giá trị của các tài sản sẽ cân bằng lại.

Hợp đồng thông minh là cốt lõi của mọi giao thức DeFi. Nếu có lỗi trong bất kỳ chương trình phần mềm nào trong số này, tin tặc có thể khai thác chúng để trục lợi riêng.

Thật không may là đã có một số ví dụ nổi bật về các nền tảng DeFi bị khai thác nghiêm trọng thông qua lỗ hổng hợp đồng thông minh. Trong những trường hợp này, tin tặc đã đánh cắp số tiền của người dùng lên tới hàng chục, thậm chí hàng trăm triệu đô la.

Các lỗi hợp đồng thông minh là vấn đề lớn đối với các nền tảng DeFi, đặc biệt là đối với các giao thức được phát triển vội vàng mà chưa thực hiện kiểm toán hợp đồng thông minh đúng cách.

Rug pull DeFi là một loại hình lừa đảo trở nên khá phổ biến trong lĩnh vực tài chính phi tập trung (DeFi) trong thời gian gần đây.

Loại hình này thường xảy ra khi một cá nhân hoặc nhóm dự án tạo ra dự án DeFi giả mạo, phát hành token tiền điện tử gốc và thiết lập quỹ thanh khoản cho token đó. Token gốc thường được ghép cặp với một loại tiền điện tử uy tín như ether (ETH) hoặc Tether (USDT). Những kẻ giả mạo đánh lừa các nhà đầu tư tin rằng dự án là đáng tin cậy, từ đó mua token gốc và bổ sung thanh khoản vào quỹ.

Khi thanh khoản đạt đến mức đủ lớn, dự án sẽ xả toàn bộ số token gốc mà họ nắm giữ vào quỹ và rút sạch các token phổ biến. Cuộc tấn công này khiến cho các LP chỉ còn nắm giữ những token vô giá trị, trong khi dự án ôm trọn số tiền điện tử có giá trị rồi biến mất.

Để trở thành nhà cung cấp thanh khoản, bạn sẽ cần thực hiện bốn bước sau:

Các DEX phổ biến nhất bao gồm Curve, Balancer, Uniswap, PancakeSwap và SushiSwap.

Tất cả các DEX này đều có token quản trị gốc riêng, cho phép người nắm giữ tham gia tích cực vào việc quản lý nền tảng.

Việc lựa chọn nền tảng phù hợp nhất phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Các yếu tố này bao gồm mức độ chấp nhận rủi ro cá nhân, nền tảng bạn thấy dễ sử dụng nhất, các tài sản được hỗ trợ, v.v.

Có nhiều trang web xếp hạng giúp người dùng xác định và lọc các quỹ thanh khoản khác nhau. Một số ví dụ phổ biến bao gồm Pools và CoinMarketCap.

Sau khi tìm được quỹ thanh khoản phù hợp, bạn sẽ cần kết nối ví tiền điện tử của mình với nền tảng phi tập trung. Bước này thường được thực hiện bằng cách nhấp vào nút "kết nối" trên trang chủ của nền tảng.

Bạn có thể cần tải xuống một ví tiền điện tử cụ thể để kết nối với nền tảng tùy theo nền tảng bạn lựa chọn.

Đối với các DEX hoạt động trên Ethereum, MetaMask là một trong những ví tiền điện tử được sử dụng rộng rãi nhất mà được hầu hết các nền tảng hỗ trợ.

Vui lòng kiểm tra kỹ ba lần mọi kết nối ví và đảm bảo bạn đang kết nối với một DEX hợp lệ và an toàn. Hiện có rất nhiều vụ tấn công lừa đảo, giả mạo trên Internet nhắm vào người dùng khi họ cố gắng thực hiện những loại kết nối này. Bạn hoàn toàn chịu trách nhiệm đối với ví và tài sản tiền điện tử cá nhân, nếu kết nối với DEX giả mạo, bạn có thể mất tất cả tài sản tiền điện tử.

Các quỹ thanh khoản khác nhau có thể tạo ra mức lợi nhuận khác nhau tùy theo loại tài sản mà chúng chứa. 

Để tham gia một quỹ thanh khoản, bạn có thể cần mua và sở hữu cả hai tài sản trong quỹ đã chọn. Trên Balancer, một DEX hàng đầu khác sử dụng cơ chế AMM, điều kiện này được gọi là thêm thanh khoản "đa tài sản".

Ví dụ, để cung cấp thanh khoản trong quỹ LINK/USDC, bạn có thể cần sở hữu cả Chainlink (LINK) và USD Coins (USDC). Tùy theo nguyên lý hoạt động của thuật toán, bạn cũng có thể cần nạp cả hai tài sản với cùng một giá trị quy đổi sang tiền pháp định. Nền tảng thường tự động tính toán số lượng cần nạp khi bạn khóa tài sản trong quỹ.

Một số nền tảng sẽ liệt kê các quỹ thanh khoản có sẵn mà bạn có thể tham gia, còn những nền tảng khác yêu cầu bạn chọn cả hai tài sản từ hai menu thả xuống.

Người dùng lần đầu có thể cần thiết lập hợp đồng proxy hoặc ký thông điệp giao dịch trước khi có thể thêm thanh khoản. Đây thường là những hành động chỉ thực hiện một lần và bạn chỉ cần nhấp vào "xác nhận" khi màn hình ví tiền điện tử bật lên. Trong một số trường hợp, các bước này có thể phát sinh phí gas.

Hãy kiểm tra kỹ ba lần mọi giao dịch đã thực hiện với DEX. Một số giao dịch tiền điện tử không thể đảo ngược.

Sau khi bạn đã xác định cặp tài sản mong muốn và nạp đủ số lượng cần thiết, bạn sẽ nhận được token LP đại diện cho phần sở hữu của bạn trong quỹ.

Phần lớn các giao thức sẽ tự động cộng mọi khoản phí giao dịch thu từ người dùng quỹ thanh khoản vào lại quỹ. Nhà cung cấp thanh khoản sẽ nhận phần chia tương ứng từ những khoản phí này khi đổi token LP.

Tóm lại, các quỹ thanh khoản là công cụ quan trọng cho các nền tảng tài chính phi tập trung (DeFi). 

Để sử dụng chúng một cách hiệu quả, quan trọng là phải hiểu rõ rủi ro và lợi ích của các quỹ khác nhau, bao gồm phí và lỗ tạm thời. 

Khi nắm được những yếu tố này, người dùng có thể đưa ra quyết định sáng suốt về nơi phân bổ tài sản nhằm tối ưu hóa lợi nhuận trong hệ sinh thái DeFi.

Kraken giúp bạn dễ dàng tham gia vào nền kinh tế tài chính phi tập trung.

Cho dù bạn đang tìm cách mua tài sản tiền điện tử trước khi sử dụng chúng trong giao thức DeFi hay muốn chuyển đổi tài sản tiền điện tử sang tiền mặt, Kraken đều giúp bạn thực hiện một cách dễ dàng.

Kraken hỗ trợ giao dịch trên các tài sản DeFi phổ biến nhất cũng như các loại tiền điện tử phổ biến nhất trên thị trường hiện nay.